“Ben je nou ook in België geboren, of heb je er alleen gewoond?” Ed de kapper vraagt het elke keer weer, al meer dan zesentwintig jaar lang. Zijn stem klinkt zangerig en zijn ogen hebben altijd een twinkeling. Ze verraden dat er elk moment weer een grappige anekdote uit het rijke verleden van Ed kan komen. Elk verhaal als een vuurtoren in het geheugen. Maar toch stelt hij altijd weer die vraag.
In de kapperszaak van Ed lijkt de tijd te hebben stilgestaan. Het hangt vol met emaille borden met reclames van weleer. Hofnar sigaren, De Beukelaar cichorei-koffie, Orion motorolie en Oude Snik Genever. Te veel om op te noemen. Een bonte verzameling van antiek dat verzameld is in de meer dan vijftig jaar dat Ed hier zijn klanten knipt. Zijn eerste prijslijst hangt er ook nog tussen. Wassen, knippen en scheren, meer staat er niet op. Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg.
Dat was ook het motto van de bierdrinkers en bierbrouwers in die tijd. Er was pils en verder amper een ander biertype te vinden. Amerikanen hadden een vergelijkbaar probleem, zij waren toentertijd overgeleverd aan de American Lagers. Een biertype dat iets wegheeft van de Europse Pilseners, maar dan – laat ik het netjes zeggen – nog meer doordrinkbaar. Een handvol Amerikanen in de staat Californië was dat waterige bier zo zat dat ze besloten zelf bier te gaan brouwen, maar dan smaakvol. Op zoek naar recepten stuitten ze op vergeten Europese biertypes, die ze nieuw leven ingeblazen hebben. De India Pale Ale, of kortweg IPA, is daarmee herboren en bleek gelukkig niet de enige vergeten bierstijl die een tweede leven kreeg. De craftbier revolutie ging van start, Europese brouwers begonnen lekker mee te brouwen en de biermarkt explodeerde.
In een puberende bierwereld werden de meest vreemde bieren gebrouwen. De concurrentie groeide met de dag, waardoor vooral kleine brouwerijen hun best moesten doen om op te vallen met hun bieren. Het resulteerde in bieren met de meest gekke ingrediënten. Meermaals heb ik het idee gekregen dat het bier helemaal niet lekker hoefde te zijn, als het maar opviel in het schap. Dan verkocht het wel.
Gelukkig begint de markt volwassen te worden en hoeft bier niet meer vernieuwend te zijn om op te vallen. Kwaliteit wordt herkend en gewaardeerd. Maar is dat voldoende voor een bierbrouwer om op te vallen? Of moet hij concurreren met de prijs? De ambitie om overal de goedkoopste in te zijn lijkt mij niet voordelig. De andere kant op dan, dus duurder worden? Dat is voor niemand vol te houden. Maar dat twintig-liter vat van – schrik niet - €1400,-- wordt gewoon verkocht. Natuurlijk, het basisbier is al een zwaar bier, dus met veel ingrediënten. Dat kost al veel meer dan, het brouwen van laten we zeggen een American Lager.
Ook moet er een hoop accijns over betaald worden, helpt niet mee om de prijs te drukken. Dan wordt het uiteindelijke bier in whiskey barrels te rijpen gelegd. De oude whiskey vaten kosten een hoop geld en de tijd dat het bier erin ligt kost ook geld natuurlijk. Dit bier werd in het buitenland gebrouwen, dus vervoer en kosten, kosten, kosten. Duidelijk dat de prijs van dit bier hoger ligt. Maar €1400,--… Kom op… Zo’n prijs lijkt me meer een soort marketingtool om in het oog te springen. Maar het wordt betaald en het fust is inmiddels leeggetapt in een Nederlands café.
Ed pakt het gevraagde busje scheerschuim uit de vensterbank. “Er zit tegenwoordig minder in én ze zijn duurder geworden…” waarschuwt hij met zijn zangerige stem. Tsja, alles wordt duurder Ed. Ik werp nog een blik op zijn ouderwetse prijslijst en mompel. Zo gek als met de bieren zal het niet worden.
Richard Moerkerk is de vaste columnist van De Cafékrant, internationaal biersommelier en eigenaar van De BierBasiliek. Iedere maand publiceert hij een inspirerende column. Ontdek ook de fascinerende wereld van bier met Richard Moerkerk in zijn boek 'Bier als de vrouw van mijn dromen', waarin hij grappige anekdotes, leerzame weetjes en heerlijke bierrecepten deelt.
Blijf op de hoogte!
Eén keer per week het actuele en relevante cafénieuws in je mailbox? Schrijf je hier in voor onze digitale nieuwsbrief en blijf op de hoogte.
